“Mười hai đời chủ tịch nước rồi…”: Người cha 20 năm kêu oan cho tử tù Nguyễn Văn Chưởng

Từ Bệnh viện Bạch Mai đến Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, ông Nguyễn Trường Chinh những tháng qua vừa chăm cháu mắc bệnh hiểm nghèo, vừa tiếp tục kêu oan cho con trai – tử tù Nguyễn Văn Chưởng. [1]

Nguyễn Văn Chưởng bị tuyên án tử hình năm 2007 trong một vụ án còn nhiều điểm gây tranh cãi. Gia đình và các luật sư cho rằng quá trình điều tra, truy tố và xét xử có nhiều dấu hiệu vi phạm tố tụng, đồng thời, một số chứng cứ ngoại phạm chưa được xem xét thỏa đáng. 

“Được mười hai đời rồi. Mười hai đời rồi…” – ông Chinh đã gửi đơn qua 12 đời chủ tịch nước. Phần lớn đơn từ và kiến nghị không nhận được hồi đáp rõ ràng, nhưng tháng nào ông cũng kiên trì gửi đơn.

Đầu năm 2026, Nguyễn Thị Thanh Hải – cháu ông Chinh, đồng thời là con gái của Nguyễn Văn Chưởng – mắc bệnh hiểm nghèo. [2] Ở tuổi đã cao, sức khỏe suy giảm, ông Chinh vừa phải chăm cháu, vừa xoay xở khoản viện phí lớn đối với gia đình, vừa tiếp tục tìm cách đưa những khuất tất trong vụ án của con trai ra ánh sáng.

Luật Khoa thực hiện cuộc phỏng vấn này với ông Nguyễn Trường Chinh vào ngày 8/8/2026.

***

Phóng viên (PV): Thưa bác, kể từ khi anh Nguyễn Văn Chưởng bị tuyên án tử hình năm 2007, bác đã gửi đơn kêu oan đến những nơi nào?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Vâng, tôi có gửi đến nhiều cá nhân và tổ chức. Nhưng có bốn nơi mà tôi vẫn gửi đơn hằng tháng, đó là Ủy ban Tư pháp Quốc hội, Chủ tịch nước, Tòa án Tối cao và Viện Kiểm sát Tối cao.

PV: Có cơ quan nào của nhà nước phản hồi bác không?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Khoảng năm 2016–2017, tôi có nhận được thư mời của ông Lê Minh Trí ở Viện Kiểm sát, mời tôi lên gặp mặt.

Hồi đấy, ông ấy mời tôi đến Viện Kiểm sát Tối cao. Hôm đấy lên thì họ gác kỹ lắm. Đi vào có người kiểm tra và không được mang theo điện thoại.

Rồi khi vào gặp, ông ấy nói rõ là: Cái này oan hay không thì chưa rõ, nhưng Viện Kiểm sát Tối cao chúng tôi đã có Kháng nghị số 09 cho tử tù Nguyễn Văn Chưởng rồi. Viện Kiểm sát Tối cao chúng tôi đã kháng nghị nhưng Tòa án không chấp nhận. Vì vậy, từ bây giờ, những đơn ông gửi cho Viện Kiểm sát Tối cao thì không phải chúng tôi không có trách nhiệm, vì chúng tôi không giải quyết được gì. Chúng tôi cũng đã làm việc hết sức mình rồi, cũng đã kháng nghị rồi. Ông có gửi đơn thì cũng không thể giúp gì được ông cả.

Thì tôi cũng nhất trí với ông ấy. Ông ấy đã nói thế thì tôi cũng không gửi cho ông nữa, tôi sẽ gửi nơi khác. Nhưng sau mấy tháng, tôi lại tiếp tục gửi cho Vụ 7. Mà tôi không gửi đơn kêu oan nữa, tôi gửi đơn tố cáo. Tố cáo thứ nhất là bắt người không rõ nguyên nhân. Tôi tố cáo từ năm đó đến giờ.

PV: Vào năm 2023, Tòa án Nhân dân TP. Hải Phòng đã gửi cho gia đình thông báo về việc làm đơn xin nhận tử thi, tro cốt. Lúc đó, bác đã làm gì?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Khi đó họ thông báo đến tay tôi vào lúc 15 giờ ngày thứ Sáu. Trong giấy lại đề là sau thời hạn ba ngày, gia đình không có đơn phản hồi thì không còn tác dụng gì nữa. Tức là bản án phải thi hành, đơn của gia đình không có hiệu lực. [3]

Họ gửi thông báo cho mình vào chiều thứ Sáu mà bảo trong ba ngày phải gửi đơn cho họ ngay. Nếu không gửi thì coi như mình mất cái quyền của thông báo này, tức là mất quyền nhận xác hay nhận tro.

Thế tôi mới nói đó là trò chơi bẩn của Tòa án Hải Phòng và Công an Hải Phòng. Họ gửi vào chiều thứ Sáu, đến thứ Hai là hết hạn rồi, mình có nộp đơn cũng không còn giá trị gì nữa. Họ cũng biết mình đi kêu oan, thành thử họ cho mình ba ngày là để mình không đi kêu chỗ nào được. Vì thứ Bảy, Chủ nhật không cơ quan nhà nước nào làm việc. Mình không kêu ở đâu được là con mình vào chỗ chết. Họ ranh ma, hèn mạt như thế.

PV: Rốt cuộc thì bác có kịp nộp đơn phản hồi không?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Hôm đấy tôi viết đơn rồi nhưng chưa đánh máy được. Khi đó có nhà báo Nguyễn Đức, ông Lưu Bình Nhưỡng, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Diện và một vài đại tá là cựu chiến binh cũng có tiếng nói với Văn phòng Chủ tịch nước. Họ bảo tôi cứ gửi đơn lên cho họ.

Tôi bảo là tôi mới viết xong chứ chưa đánh máy được. Thế là Tiến sĩ Nguyễn Xuân Diện bảo: “Bác ơi, bác cứ ký vào đây rồi đề ngày tháng”. Tôi bảo tôi vừa viết xong, giờ đề ngày tháng rồi ký là được. Anh Diện nói: “Thế thì bác gửi cho em một bản nhé”.

Thế là tôi gửi cho anh Diện, rồi cũng gửi cho nhà báo Nguyễn Đức, ông Lưu Bình Nhưỡng, một số đại tá và các anh em quan tâm đến vụ Nguyễn Văn Chưởng. Tôi gửi cho họ cả.

Đến 22 giờ, tôi nhận được điện thoại của Tiến sĩ Nguyễn Xuân Diện báo là: “Bác ơi, bác yên tâm đi. Hiện nay ông Võ Văn Thưởng đã nhận được đơn của bác rồi, nhận lúc 21 giờ 40 phút”.

Một lúc sau, nhà báo Nguyễn Đức cũng gọi điện cho tôi, bảo: “Chú ơi, chú yên tâm đi. Chủ tịch nước đã nhận được đơn của chú lúc 21 giờ 40 phút và phản hồi là vụ án này sẽ được xem xét. Chúng cháu cũng đã chụp được lời nhắn đó. Thế nên chú yên tâm”.

PV: Khi đó, ông Võ Văn Thưởng chỉ hứa hay là có văn bản rõ ràng?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Thưa không. Thời điểm đấy, tôi cũng có lên hỏi Văn phòng Chủ tịch nước về văn bản cho quyết định tạm ngừng thi hành án Nguyễn Văn Chưởng. Không có văn bản thì gia đình tôi không tin tưởng.

Tôi vào mấy lượt liền. Thậm chí tôi còn cầm cả băng rôn vào trụ sở Chủ tịch nước, ở Nguyễn Hoàng, Mai Xuân Thưởng. Buổi sáng, tôi ra treo băng rôn: “Trả tự do cho Nguyễn Văn Chưởng” và “Nguyễn Văn Chưởng sắp bị chết oan”. Nhưng buổi chiều, tôi ăn mặc bình thường để vào khu tiếp dân của Trung ương Đảng, Nhà nước.

Tôi vào Văn phòng Chủ tịch nước thì đề nghị Văn phòng trả lời cho tôi bằng văn bản rằng ông Võ Văn Thưởng đã cho tạm ngừng thi hành án vụ Nguyễn Văn Chưởng. Họ trả lời tôi là cái này phải ở tòa án chứ không phải bên Chủ tịch nước. Văn phòng Chủ tịch nước không có trách nhiệm trả lời cho tử tù và gia đình, mà chỉ ra văn bản tạm ngừng để gửi cho các cơ quan chức năng có liên quan đến tòa án.

Họ nói như thế thì tôi cũng chấp nhận được, tôi không đòi nữa. Chứ không thì tôi đòi suốt, đòi mấy ngày liền. Thế rồi họ bảo, nếu tôi muốn hỏi việc này thì tốt nhất là về Tòa án Hải Phòng hoặc Tòa án Tối cao để hỏi.

Tôi cũng vào Tòa án Tối cao. Tòa án Tối cao bảo việc này hiện chưa trả lời được, họ cũng đang sắp xếp lịch để trả lời. Tôi đến hai lượt không được thì cũng không đến nữa.

Còn Hải Phòng thì tôi không đến. Hải Phòng là cơ quan chuyên chèn ép gia đình tôi, họ muốn giết để bịt đầu mối cho nhanh, thành thử tôi không đến. Tôi chỉ đến Chánh án trên Tòa án Tối cao thôi.

PV: Bác có biết Văn phòng Chủ tịch nước có gửi văn bản về cho tòa án không?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Họ giải thích với tôi là nếu Văn phòng Chủ tịch nước không có giấy trực tiếp chỉ đạo hoãn vụ đó thì chắc chắn đã bị thi hành án rồi. Chắc chắn phải có chỉ đạo của Chủ tịch nước thì họ mới hoãn. Nhưng Văn phòng Chủ tịch nước không thể ra văn bản để trả lời gia đình và tử tù được.

PV: Hiện nay tình trạng của anh Nguyễn Văn Chưởng trong tù như thế nào? Anh Chưởng có bị phía nhà tù gây áp lực gì không?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Từ năm 2015–2016, họ ép Chưởng viết đơn xin giảm án và xin tha tội chết. Còn từ năm 2017 đến giờ, họ không yêu cầu Chưởng viết đơn nữa. Từ năm 2023 trở lại đây, cuộc sống trong tù cũng đỡ gò bó hơn, tức là đỡ o ép, đỡ chèn ép và đỡ nguy hiểm hơn.

Về tư tưởng thì Chưởng cũng an tâm và tin tưởng là sẽ theo bố mẹ tới cùng. Thành thử giờ nó cũng an tâm rồi, nó vẫn đấu tranh. Tôi vẫn bảo là có gì thay đổi thì báo bố ngay. Nhưng nó bảo: “Không có gì cả, họ không ép con nữa. Những cái gì liên quan tới giấy tờ là con không ký. Mà họ cũng không nói gì cả”.

Nói chung, từ năm 2023 đến giờ, cuộc sống của Chưởng dễ thở hơn.

PV: Lần gần nhất gia đình đến trại giam để gặp anh Chưởng là khi nào?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Ngày 5/7, chúng tôi có xuống gặp Ban Giám thị trại giam. Tôi cầm theo giấy của Bệnh viện Bạch Mai để trình bày với họ là hiện nay con của tử tù Nguyễn Văn Chưởng đang bị bệnh nặng, rất nguy cấp. Thành thử tôi muốn phía trại có động thái nào đó để Chưởng có thể gặp con, hoặc tạo điều kiện cho Chưởng được gặp con.

Nhưng họ bảo chỉ làm theo điều lệ và nội quy của bên Cục Trại giam thôi, chứ không thể làm khác được. Họ mong gia đình thông cảm. Họ cũng nói luôn luôn tạo mọi điều kiện để Chưởng có cuộc sống trong trại ổn định và tốt lên. Qua năm 2023 thì họ [trại giam] cởi mở hơn.

Chúng tôi cũng chỉ biết thông báo thế thôi. Họ trả lời vậy thì chúng tôi phải về, chứ biết làm sao được.

PV: Hiện nay anh Chưởng có biết con gái mình đang bị bệnh không?

Ông Nguyễn Trường Chinh: Hồi đợt trước thì chị nó đi với tôi, nhưng tôi không nói. Đợt sau, ngày 26/7, cháu ngoại tôi đi với bà. Hai bà cháu chắc cũng không nói gì. Tôi không thấy bà kể lại, chắc là vẫn giấu. Vì thực tình mà nói, giờ có nói với nó thì cũng chẳng giải quyết được vấn đề gì, chỉ khiến nó suy nghĩ thêm. Một ngày trong tù bằng ngàn ngày ở ngoài. Thành thử, bớt cho đầu óc nó phải suy nghĩ được chừng nào, để nó thanh thản chừng ấy thì hay. Thế nên tôi cũng bảo bà, “thôi, cái gì nói dối mà có lợi thì cứ nói dối”.

Đọc thêm

Nguyễn Văn Chưởng, Hồ Duy Hải và 12 đời chủ tịch nước

Đằng sau màn tuyên thệ nhậm chức của ông Tô Lâm sáng ngày 7/4/2026, một câu hỏi lớn vẫn được bỏ ngỏ về số phận của Nguyễn Văn Chưởng, Hồ Duy Hải và bao người tử tù, bao vụ oan sai khác.

Cha của tử tù Nguyễn Văn Chưởng: Đấu tranh vì con tôi, và vì những người tù oan khác

Sau 16 năm ròng rã đi kêu oan cho con trai, ông Nguyễn Trường Chinh không còn nhiều niềm tin vào pháp luật Việt Nam song vẫn không từ bỏ sứ mệnh bất đắc dĩ của cuộc đời mình. Vụ án Nguyễn Văn Chưởng từ năm 2007 được cho là còn nhiều uẩn khúc, có nhiều vi phạm trong tố tụng ở cấp sơ thẩm, phúc thẩm vẫn chưa được làm rõ, trong khi đó tử tù Nguyễn Văn Chưởng có chứng cứ ngoại phạm nhưng không được điều tra kỹ lưỡng. Ngày 10/12 hằng năm được Liên Hợp Quốc chọn […]